Podcast: verhaal bij Echt Gebeurd

Het waargebeurde verhaal dat ik begin dit jaar vertelde bij de verhalenmiddag Echt Gebeurd in comedyclub Toomler is verschenen als podcast. De opname is te horen op bekende podcast-platforms zoals Spotify en Apple Podcasts, maar ook onder dit bericht.

Zelf vond ik het een erg leerzame ervaring om mee te doen aan Echt Gebeurd. Als theatermaker, presentator en trainer ben ik het wel gewend om voor een publiek te spreken. Toch was het spannend. Dat kwam doordat het een persoonlijk verhaal is, waar ik me kwetsbaar voor moest opstellen.

Bovendien wist ik dat Echt Gebeurd een groot bereik heeft. Dat bleek ook wel nadat de podcast was gepubliceerd. Ik heb heel veel reacties gekregen, van vrienden en bekenden, maar ook van mensen die ik niet of nauwelijks ken. Ze waren allemaal positief en vonden het verhaal afwisselend mooi, romantisch, grappig of zelfs ontroerend. Daar ben ik natuurlijk heel blij mee. Ik wilde het vertellen omdat ik het leuk vond, maar ook omdat ik geloof in de kracht van verhalen. Dat je daarmee soms meer kunt uitdrukken dan je zelf door hebt.

Webinar over improviseren voor de Universiteit Leiden

Improviseren is samenwerken, communiceren en inspelen op de situatie zoals die is (en die niet per se is zoals jij denkt dat die moet zijn). Daarom zei ik ook meteen ja toen de HR & Finance academy van de Universiteit Leiden mij vroeg om een webinar te verzorgen over improvisatie en wat je daar als professional van kunt leren.

Online training

Natuurlijk ben ik gewend om deelnemers aan mijn trainingen fysiek te zien, rechtstreeks aan te spreken en actief aan het werk te zetten. Ook lezingen die ik verzorg als spreker hebben een interactief karakter. Maar dit was een mooie kwestie van practice what you preach. Vanzelfsprekend waren er wat technische hobbels, maar die namen we (met dank ook aan de moderator) steeds soepeler. Break-out rooms, microfoons, plaatjes en filmpjes: we kregen het allemaal aan de praat.

Webinar: geslaagd

Aan het eind vatte één van de deelnemers de strekking van mijn verhaal treffend samen. Ze  gaf aan die mee te nemen in haar verdere werk en dat gaf mij dat een even voldaan gevoel als na een “normale” workshop. Toen wist ik: webinar geslaagd.

Vanuit huis

Op die manier verzorgde ik vlak voor mijn verhuizing van Amsterdam naar Amersfoort een sessie vanuit huis. Vanaf mijn eigen keukentafel, die ik natuurlijk zo had gepositioneerd dat de vuile vaat buiten beeld bleef :-). Op mijn nieuwe locatie heb ik een ruimte waar dat niet meer hoeft. Improviseren op afstand: ik ben er klaar voor!

PS Hier de set-up die ik gebruikte:

PS op onderstaande afbeelding zijn ivm de privacy de foto’s en namen van de deelnemers vaag gemaakt. Dat je niet denkt dat het er de hele tijd zo uit zag 🙂

Podcasts: met passie en professioneel

Als groot liefhebber van podcasts, werk ik al langer aan een hobby-project: een podcast over de muziek en de geschiedenis van de band Nirvana. Ik presenteer de show samen met game- en theaterschrijver Jedidjah Julia Noomen. De eerste afleveringen klinken niet zo denderend, maar inmiddels heb ik het opnemen en monteren – al zeg ik het zelf – aardig in de vingers. We krijgen er steeds meer leuke reacties op vanuit de hele wereld. Luisteren kan door te zoeken op Nirvana Podcast op Spotify, Apple Podcasts of welke app je maar gebruik en wilt om te luisteren.

 

Ook op professioneel vlak ben ik actief als podcast-maker. Voor Skipr en Zorgvisie – twee vakbladen over de gezondheidszorg in Nederland – heb ik de podcast Voorzorg opgezet. De eerste aflevering, waarin ziekenhuis-directeur David Jongen terugblikt op de coronacrisis, is inmiddels te beluisteren.

 

5 tips om te improviseren tijdens een crisis

De uitbraak van het coronavirus dwingt bijna iedereen om te improviseren. Of je nou ineens vanuit huis moet werken, even helemaal geen werk meer hebt of je kinderen de hele dag bezig moet houden (of zelf les geeft). Als improvisatie-specialist vertaal ik vaker tips en uitgangspunten uit het improvisatietheater naar andere gebieden om toe te passen. Meestal doe ik dat voor bedrijven en instellingen, maar aangezien alle voorstellingen, trainingen en workshops zijn afgelast nu in een blog.

1 – Accepteer (hoe moeilijk dat ook is)

Het is een basisregel van het improviseren: als je samen zonder script op het podium staat, moet je meegaan met het idee van de ander. Het beste idee is nooit het idee dat jij in je hoofd hebt, maar het idee dat op dat moment gespeeld wordt op het podium. Hoe leuk, goed en geweldig jouw ingeving ook is.

Dat geldt ook als je moet improviseren op de werkvloer. Of in dit geval: op de keukenvloer. Als je daar je werk doet. Terwijl je collega’s niet snappen van dat digitaal vergaderen. En je kind de vaatwastabletten in zijn mond stopt. Laat los hoe jij denkt dat het zou moeten zijn, maar accepteer de situatie zoals die is en maak daar het beste van (en haal dat vaatwastablet uit de mond van je kind. Is vast giftig).

2 – Doe iets (wat dan ook)

Tijdens het improviseren op het podium, sta je soms aarzelend aan de kant. Je wilt wat doen. Een bijdrage leveren. Helpen. Betrokken zijn. Maar je weet even niet hoe. Je gaat steeds meer in je hoofd zitten en de drempel om naar voren te stappen steeds groter. Ondertussen gaat de voorstelling steeds verder. Ik zie als improvisatie-docent ook vaak dat spelers op het podium vooral stilstaan en met elkaar praten. Voor beide gevallen geldt: luister niet naar je hoofd maar naar je benen en die zeggen meestal: kom in actie! Het gaat erom dat je iets doet, niet wat je doet.

Wat de situatie ook is waar je nu in zit door de corona-uitbraak: het uitgangspunt blijft hetzelfde. Begin gewoon ergens. Je hoeft niet de hele trap te zien, neem gewoon de eerste trede (zoals Martin Luther King jr. gezegd schijnt te hebben). Het begin is misschien onwennig, maar door initiatief te nemen zet je een kettingreactie in werking. Als jij een idee hebt, kunnen anderen daar weer op voortbouwen. En als anderen ideeën hebben, vinden ze het vast fijn als jij ze erbij helpt (zie je hoe tip 1 en tip 2 op elkaar aansluiten?)

3 – Maak contact (en sta daar ook voor open)

Toen ik begon met improviseren in het theater, was ik vooral met mezelf bezig. Deed ik het wel goed? En vooral: scoor ik wel bij het publiek? Pas na verloop van tijd besefte ik dat spoelen vanuit contact met mijn medespelers veel fijner is. Goed luisteren naar de ander (niet alleen wat hij zegt maar ook hoe hij het zegt) levert zoveel inspiratie op, dat ik veel minder hoef te bedenken. Voor goed kijken naar de ander (wat doet hij en wat voor gevoel krijg ik daarbij) geldt hetzelfde.

We zitten in een tijd van ‘social distancing’. Het lijkt misschien moeilijk om nu contact te leggen, ik zie om me heen dat het juist nu ontstaat vanuit behoefte. Mensen maken Whatsapp-groepjes, bellen elkaar en vragen aan de oudere buurvrouw of ze ergens mee kunnen helpen. Zojuist stond ik voor het eerst op het balkon te applaudisseren. Uit respect voor de mensen die in de zorg werken, maar ook om even verbinding te maken met de andere mensen uit de straat. Even samen te zijn. (Als je de behoefte voelt om contact te maken maar niet weet hoe: zie tip 2).

4 – Doe aardig (of doe in ieder geval je best)

In het Engels is “don’t be a dick” de laatste jaren aardig in opkomst als uitgangspunt voor improvisatoren. Bedoeld om vervelend gedrag op (en naast) het podium uit te bannen. Grappen maken ten koste van een ander, discriminerende of seksistische opmerkingen, dat soort werk. Juist zonder script of regisseur moet je (sociaal) veilig zijn bij je medespelers. Zelf formuleer ik het liever positief. In plaats van “wees geen eikel” “doe aardig”. Wat dat precies inhoudt? Dat weet je zelf wel (en als je tip 3 opvolgt, merk je het ook vanzelf).

Hoe dit toepasbaar is in het dagelijks leven ten tijde van de huidige crisis, behoeft geen verdere uitleg…

5 – Zet door (en vertrouw erop dat er mooie dingen uit komen)

Vaak zie ik in geïmproviseerd heel veel mooie opzetjes voor verhalen, scenes en sketches. Maar voor ze tot volle wasdom komen, gaan de spelers alweer verder met een heel ander idee. Zonde, want dan moet je weer van voor af aan beginnen. Vertrouw erop dat als je zo maar ergens begint (tip 2) en je dat doorzet, je uiteindelijk mooie resultaten bereikt.

Heel veel mensen zitten in een voor hen onbekende situatie door het corona-virus en de getroffen maatregelen. Maar ik zie ook hele mooie dingen ontstaan. Bedrijven die gratis kennis en middelen ter beschikking stellen. Docenten die razendsnel online lesmateriaal maken (en delen). Mensen die zelf mondkapjes maken. Acties om de medewerkers in de zorg te steunen. Als we dat doorzetten, komen we er doorheen. Waarschijnlijk kost de hele crisis ons heel veel, zowel materieel als emotioneel. Maar als we de goede dingen doorzetten, dan kan het ook nog een paar goede dingen opleveren. Daar vertrouw ik op.

Van debat tot echt gebeurd verhaal en theater op maat

Volop coaching en training

Bliksemfles is 2020 voortvarend van start gegaan met een reeks leuke klussen en opdrachten. Zo verzorgde ik 1 op 1 coaching met een cursist van het Nederlands Debat Instituut en gaf ik namens datzelfde instituut de tweedaagse cursus Debatteren voor Professionals. Het leuke daaraan is dat mensen uit diverse organisaties en bedrijven trainen om te debatteren. In de meeste gevallen niet omdat ze politieke ambities hebben, maar om de de onderliggende vaardigheden aan te scherpen en toe te passen. Overtuigend presenteren en argumenteren is daarbij heel belangrijk, maar ook reageren op de ander. Hoe reageer je ter plekke op argumenten of aanvallen van een ander? Dat blijft me boeien en daarom verzorg ik de cursus altijd met veel plezier.

Naast zakelijke trainingen, gaf ik ook weer workshops voor theatergroepen. Zo coachte ik de formaties Nautisch Kijken (Haarlem), TvA en Lelijke Eendjes (beide Amsterdam) en Andere Koek (Deventer). Als mijn agenda het toe laat, probeer ik altijd de creatieve kant naast mijn werk in het bedrijfsleven te blijven voeden. Voor mij tot dusverre een heerlijke combinatie.

Echt Gebeurd

Bovendien sta ik regelmatig zelf op het podium: als presentator, gespreksleider en theatermaker. En onlangs ook als verhalen verteller. In comedyclub Toomler betrad ik het podium waar al menig bekend stand-up comedian en cabaretier op stond om een waargebeurd verhaal te vertellen. Dit op uitnodiging van de populaire verhalenmiddag en podcast Echt Gebeurd. Een hele leuke ervaring die zeker voor herhaling vatbaar is. Storytelling is echt wat anders dan comedy, cabaret of improvisatie, maar kent veel raakvlakken.

Theater op maat

Ook voor de komende periode zit er wat dat betreft weer veel in het vat. Volgende week ga ik twee dagen achter elkaar de samenwerking aan met theatermaakster Charlotte Rutgers-Latour. Eerst gaan we samen optreden in De Duurzaamheidsfabriek te Dordrecht, voor veiligheidsregio Zuid Holland Zuid. Zij houden een teamdag rond het thema “Samenwerken in het onbekende” en dat is precies wat wij gaan doen door te improviseren: samenwerken en voortdurend verrast worden door onverwachte en onzekere situaties. Onze aanpak en kijk vanuit het theater, vormen de aftrap en inspiratiebron voor de veiligheidsmedewerkers.

Daags daarna staan we als duo op het podium in Radion Amsterdam. Daar leveren we een creatieve bijdrage aan de boekpresentatie van Daan van Bergen. Hij is filmmaker en schreef het boek Vloggen voor Professionals. Met een interactieve theatervoorstelling mogen we de presentatie ondersteunen en afsluiten.

Op naar Amersfoort!

Dan nog een laatste ontwikkeling: ik ga verhuizen van Amsterdam naar Amersfoort en dat gaat dan ook mijn nieuwe werkplek en uitvalsbasis worden. Nou kom ik toch al door het hele land, dus praktisch gezien maakt dat niet veel uit. Gezien de centrale ligging van Amersfoort, kan ik nog meer kanten op.

Gelukkig nieuw jaar!

In voorgaande jaren maakte ik nog wel eens een college met foto’s van de workshops, trainingen en voorstellingen van afgelopen jaar. Dit keer houd ik het simpel en kort: ik wens al mijn opdrachtgevers en collega’s het allerbeste voor 2020. Ook in het nieuwe jaar staat Bliksemfles weer klaar om te trainen, te presenteren en te improviseren!

 

Gelukkig hebben we de foto’s nog

Nagezonden foto’s (dank Jesse Mooibroek!) van de Weerwolven-improvisatie-voorstelling in Stadsschouwburg De Harmonie in Leeuwarden afgelopen oktober, waarin ik als verteller en spelleider mocht optreden.

 

Van universiteit congres tot stadsschouwburg

Als improviserend theatermaker en presentator kom je nog eens ergens, die afwisseling zorgt ervoor dat mijn werk leuk, verrassend en inspirerend blijft om te doen. De afgelopen periode heb ik weer heel diverse dingen mogen doen. Zo stond ik in oktober als verteller op de planken van een uitverkochte Stadsschouwburg De Harmonie in Leeuwarden met de voorstelling Weerwolven van Man met Snor (gemist? 18 april doen we het nog een keer!). speelde ik samen met Charlotte Rutgers-Latour een wrap-up voorstelling bij een congres van de Vrije Universiteit Amsterdam. We gebruikten citaten van sprekers en deelnemers om iedereen met energie en een lach de afsluitende borrel in te sturen. Dit in onder de vlag van Erlnmyr. Afgezien van zelf optreden, geef ik natuurlijk ook trainingen en workshops, zo staat bijvoorbeeld een groep die ik les geef begin december op de planken van de Clifford Sudio’s in Amsterdam (meer info)

Update: in vogelvlucht…

Met licht schuldgevoel moet ik constateren dat ik sinds april deze site niet meer heb ge-update. Niet omdat ik stil heb gezeten, in tegendeel zou ik bijna zeggen. Laat ik in vogelvlucht even een paar gebeurtenissen langs gaan en kort vooruit blikken op wat ik binnenkort zo al ga doen:

  • Ik ben na 9 jaar gestopt als vaste docent theaterport / improvisatietheater bij stichting CREA, de culturele organisatie van de Universiteit van Amsterdam. Een lastig besluit, aangezien ik het er altijd erg naar mijn zin heb gehad, maar ik had het gevoel dat het beter was om wat meer ruimte te maken voor nieuwe dingen, te meer gezien de drukke agenda. Met een mooie bos bloemen, aardige woorden en een goed gevoel heb ik voor de zomer afscheid genomen.
  • Om vergelijkbare redenen ben ik gestopt bij TarTrek Improvisatietheater in Haarlem, waar ik drie jaar onafgebroken les heb gegeven aan bijna alle niveaus. Soms is het voor alle partijen verfrissend om wat anders te gaan doen. Als afscheid heb ik opgetreden als special guest met Het Gevolg in Circus Hakim.
  • Daar staat ook een nieuwe klus tegenover, als docent bij TVA Impro in Amsterdam, een van de grootste, oudste en meest prestigieuze improvisatieverenigingen van ons land. Vanaf komende week neem ik de blauwe groep onder mijn hoede.
  • Daarnaast heb ik nog tal van leuke en interessante opdrachten mogen doen: zoals twee volle dagen training geven bij het Nederlands Debat Instituut, een workshop storytelling verzorgen voor docenten van de Universiteit van Amsterdam, een workshop improviseren voor onderzoeksinstituut AMOLF en nog veel meer.
  • Ook de komende tijd ben ik weer lekker actief, met onder meer een (bedrijfs-)optredens voor The Big Mo en ERLNMYR, één-op-één coaching bij het Nederlands Debat Instituut, een interactieve lezing van uur over de kunst van het improviseren en een optreden in stadsschouwburg De Harmonie als gast bij improvisatieformatie Man Met Snor (kaartjes te koop!)

Beter presenteren: 5 tips tegen zenuwen

Zenuwachtig voor presentatie

Veel van mijn theatercursisten en deelnemers aan mijn presentatietraining geven aan dat ze ontzettend nerveus zijn als ze een presentatie moeten geven voor hun werk of studie. Door theater- en improvisatietechnieken te leren, kan ik ze daarmee helpen. In deze blog vijf (of eigenlijk stiekem zes) tips die ik veel geef en waarvan ik veel resultaat zie.

Lees meer